Category Archives: Dịch

Các tác phẩm dịch (bút danh Phương Hoài)

Lời nguyền của chùm-quả-thấp (low-hanging fruit)

Công ty ra mắt sản phẩm mới, và tìm được những khách hàng hào hứng và sẵn lòng.

Đây là những người-dùng-sớm (early adopter). Bọn lập dị. Những người biết mình có vấn đề cần giải quyết. Những người dễ mua hàng, sẵn sàng xếp hàng để chờ mua.

Và rồi, lời nguyền có thể xuất hiện.

Continue reading

Giải thích đơn giản: Lý thuyết hành động (Argyris & Schön’s theories of action)

Các lý thuyết hành động (theories of action) là mô hình do Argyris và Schön đưa ra. Theo đó, các tác giả cho rằng mỗi người đều có trong đầu một “tấm bản đồ” khi lên kế hoạch, thực thi, và xem xét lại hành động của bản thân. Thực tế là, đa số mọi người không ý thức được rằng cái bản đồ mà họ sử dụng khi ra hành động thực ra lại không phải là lý thuyết (các nguyên tắc) mà họ [đinh ninh là] theo. Tức là họ tưởng là mình đang hành động theo những nguyên tắc mà họ tin, nhưng thực tế lại làm khác! (một dạng điểm mù). Hơn nữa, số người biết được cái lý thuyết mà thực ra mình đang hành động theo, còn hiếm hơn. Continue reading

Hoài nghi, cay độc, vô liêm sỉ – sao nhiều thế và làm sao chống?

Lời người dịch. Bài này là của một tác giả người Belarus, có thời gian dài sống và làm việc ở Thụy Điển, nói về thái độ của người Belarus. Thấy rất giống với Việt Nam nên tôi dịch toàn văn.
Khi dịch bài này, tôi mới để ý thấy từ cynicism (tiếng Nga là цинизм) không có một từ duy nhất tương đương trong tiếng Việt. Xuất phát điểm, cynicism là tên gọi của một trường phái triết học Hy lạp cổ (dịch ra tiếng Việt là khuyển nho, yếm thế), những người theo trường phái này thực hành một lối sống đơn giản nhất, gần với thiên nhiên nhất, do đó cũng bỏ qua những phép lịch sự tối thiểu về ăn, mặc hay ở, cho nên dần dần từ này đồng nghĩa với vô sỉ, không biết xấu hổ. Trường phái này có nhiều yếu tố liên quan đến chó (nên mới gọi là Khuyển nho), và một trong số đó là việc sống “hồn nhiên” như chó. Ngày nay, từ cynicism (cynical) dùng để chỉ một số thứ (từ điển Anh Việt và Nga Việt):
Continue reading

Chủ nghĩa phát xít vĩnh cửu (Ur-fascism)

Lời người dịch: có khi nào bạn đọc Việt Nam thắc mắc, từ “phát xít” bắt nguồn từ đâu? Chắc đa số sẽ nghĩ về Đức, nhưng thực ra phát xít Đức là nazism, không phải fascism– vốn là tên đảng của Mussolini ở Ý. Tại sao chữ fascism lại trở nên phổ biến hơn và được dùng rộng rãi, tại sao, bất chấp những tội ác khủng khiếp mà nó gây ra, đến tận ngày nay ta vẫn thấy nảy sinh và lớn mạnh các phong trào phát xít trên khắp thế giới? Khi nào thì người ta gọi một phong trào hay đảng phái là phát xít, dựa theo những dấu hiệu nào? Continue reading

Cái gì ngăn cản Nga chinh phục không gian: lời nguyền 500 đô, Rogozin và các đường hầm thời Sa hoàng

Vào 30/5, SpaceX của Elon Musk đã phóng tàu Crew Dragon với hai phi hành gia từ sân bay vũ trụ Florida, và hôm sau nó đã cập ISS thành công. SpaceX tuyên bố, sứ mệnh này “đã trả lại cho Hoa kỳ các chuyến bay không gian có người lái” và nói chung, chương trình này của NASA sẽ trở thành nền tảng cho các chuyến bay tới mặt trăng, sao Hỏa và xa hơn nữa. Continue reading

Nhà sinh học phân tử: “coronavirus hành xử rất lạ”

Соня Пекова
Sonya Pekova. Ảnh: Radio Svoboda

Sonya Pekova là một nhà di truyền học phân tử và virus học người Séc, lãnh đạo phòng thí nghiệm tư nhân Tilia Laboratory, đã chẩn đoán một trong những trường hợp coronavirus đầu tiên ở Séc. Hơn thế, cô đã phát hiện ra bệnh ở những người không về từ những “quốc gia có nguy cơ” và không tiếp xúc với người trở về từ đó. Phát hiện này đã buộc chính phủ Séc thay đổi chính sách xét nghiệm và bắt đầu xét nghiệm tại các lab của nhà nước không chỉ những người đến từ các quốc gia có lượng lớn bệnh nhân và những người tiếp xúc gần. Có lẽ vì thế, dịch bệnh ở Cộng hòa Séc hiện đang phát triển chậm hơn so với hầu hết các quốc gia khác. Continue reading

Cuộc trò chuyện (the conversation)

Một tuyên ngôn ngắn về tương lai của tương tác trực tuyến

Thế giới đang thay đổi. Nhanh hơn và đột ngột hơn hầu hết chúng ta mong đợi.

Và, bên cạnh những trường hợp khẩn cấp về sức khỏe mà khắp nơi đang phải trải qua, nhiều người trong chúng ta đang được yêu cầu nhanh chóng chuyển các cuộc họp và các lớp học lên trực tuyến.

May mắn thay, có những công cụ mạnh và rẻ để làm việc đó. Nhưng thật không may, có nguy cơ rằng chúng ta sẽ tạo ra và chấp nhận một tình trạng (status quo) mới mà thậm chí còn tệ hơn cả tình trạng mà nó thay thế. Continue reading

Khoa học homemade

Khoa học homemade (homemade science)

Nghệ thuật homemade là thứ cần thiết. Là loại duy nhất có giá trị. Một người, làm thứ gì đó không chắc sẽ thành công. Một thứ gì đó hào phóng.

Ẩm thực homemade là nền tảng của tất cả các loại thức ăn. Một đầu bếp, một terroir, một nền văn hóa, đến với nhau để làm ra món gì đó đáng nhớ, rất thật, và ngon miệng.

Và niềm an ủi (solace) homemade, sự kết nối giữa con người với nhau, là cốt lõi của chúng ta.

Nhưng khoa học homemade và kỹ thuật homemade thì đã lỗi thời. Continue reading

Vấn đề của người làm tự do (freelancer)

(The problem for freelancers)

Là làm sao để khách hàng tìm thấy.

Vì không có khách thì không có việc.

Và khách hàng cũng có vấn đề của mình: Tìm ra freelancer thực sự tốt.

Một chợ như Upwork được chờ đợi để giải quyết bài toán hai đầu kinh điển kiểu này. Nhưng bài toán phức tạp đến mức các chợ thường làm cho nó tồi tệ hơn (và thu phí quá nhiều). Continue reading

Thông điệp năm mới 2020 của Tổng thống Ukraina

Hôm 7/1/2020 tình cờ xem lời chúc mừng đầu năm mới của TT Ukraina, thấy hay quá nên dịch để giới thiệu cho mọi người đọc, trong khi chờ ai đó làm sub.
Tại thời điểm 7/1, video này có 1.7M lượt xem, 103K like và 17K dislike. Để so sánh, video tương tự của Putin năm ngoái có số dislike gấp 10 số like nên các kênh phải tắt không cho còm và k0 hiển thị chỉ số. Năm nay, biết trước kết cục, các kênh chính của Nga tắt hiển thị và còm ngay từ đầu. Dưới đây là script, dịch từ tiếng Nga: Continue reading