Category Archives: X. hội & G. dục

Các bài viết về xã hội và giáo dục nói chung

DW – Nước Đức xử thủ phạm tai nạn giao thông gây chết người như thế nào?

Một chiếc xe hơi có thể không chỉ là phương tiện giao thông, mà còn là vũ khí giết người. Bài viết của DW về các vụ án mà thủ phạm gây chết người trong các tai nạn giao thông bắt đầu được xử ở Đức theo tội danh “giết người”. Continue reading

Không còn ai là ‘phó thường dân’

Giới thiệu: mấy tháng gần đây ở Nga có nhiều vụ xã hội đứng lên chống lại sự bất công của bộ máy cảnh sát và nhà cầm quyền. Nhà báo Ivan Golunov bị vu là tàng trữ ma túy và bị bắt, sau đó dưới áp lực đấu tranh xã hội, đã được thả và một số quan chức bị mất ghế. Diễn viên Pavel Ustinov bị cảnh sát đánh và bắt giữ khi đang đứng giữa phố, trong quá trình giằng co một cảnh sát bị sái vai và Ustinov bị kết án 3,5 năm tù. Video ghi lại cảnh này đã bị tòa từ chối xem, dẫn đến phản ứng gay gắt của xã hội. Thấy bài viết này phân tích rất hay về vai trò của mạng xã hội và internet trong việc giúp người dân thường chống lại sự đàn áp của nhà cầm quyền và bộ máy an ninh (ở mức độ nào đó giống với VN), xin dịch và giới thiệu cùng bạn đọc. Các link trong bài là nguyên gốc. Continue reading

Nguyễn Mạnh Tường: Qua những sai lầm trong Cải cách ruộng đất, xây dựng quan điểm lãnh đạo

Tham luận đọc tại cuộc họp Mặt trận Tổ quốc ở Hà Nội ngày 30.10.1956

Thưa các quí vị,

Hội nghị Mặt trận Trung ương họp để nghiên cứu các sai lầm trong Cải Cách Ruộng Đất và chính sách sửa chữa sai lầm ấy. Hôm nay tôi được đúc kết trước toàn thể Hội nghị các ý kiến mà trong mười ngày vừa qua tôi đã trình bày trong tổ thảo luận, với tinh thần thận trọng của người trí thức không bao giờ quên trách nhiệm của mình trước nhân dân và lịch sử nước nhà. Continue reading

Radio Svoboda: 15 năm thảm kịch Beslan, những gì chính quyền vẫn giấu cho đến hôm nay

Родственники погибших на месте теракта в школе №1, Беслан, 1 сентября 2019 года

Người thân thắp nến cho các con tin bị chết ở trường phố thông Số 1, Beslan, ngày 1/9/2019. Ảnh trong bài gốc

Ngày 3 tháng 9 năm 2004, trong cuộc tấn công vào một trường học ở thành phố Beslan thuộc nước cộng hòa Bắc Ossetia, liên bang Nga, nơi những kẻ khủng bố giam giữ 1.128 con tin, có 333 người đã thiệt mạng, hầu hết là trẻ em. Hơn 800 người bị thương. Vụ tấn công khủng bố này trở thành vụ có số nạn nhân lớn nhất trong lịch sử nước Nga, và vẫn giữ kỷ lục cho đến ngày nay.

Sau 15 năm, thân nhân của các nạn nhân – gần như là toàn bộ dân số của một thành phố nhỏ, chỉ 37 nghìn người – tiếp tục truy từ chính quyền Nga sự thật về vụ tấn công và đòi tiến hành một cuộc điều tra thực sự. Kết luận chính thức không thuyết phục được mọi người, vì nó khác so với nhiều lời chứng thực của những người sống sót và nhân chứng, cũng như kết luận của các chuyên gia và điều tra độc lập. Radio Svoboda xin tóm lược những kết luận chính. Continue reading

“Khổng lồ nào rồi cũng sụp đổ”, hay là Google xấu chơi

Bài của Seth Godin:

Lặp đi lặp lại một suy nghĩ ngắn hạn không dẫn đến suy nghĩ dài hạn.

Rand Fishkin có bài phân tích sâu sắc về một xu hướng đang ảnh hưởng đến tất tật mọi người: Google đang vơ vét ngày càng nhiều lưu lượng truy cập.

Ngày trước, khi tôi làm việc tại Yahoo, có 183 liên kết trên trang chủ của chúng tôi. Chiến lược của công ty là xây dựng ngày càng nhiều nội dung và dịch vụ nội bộ (Yahoo mail, Yahooligans, Yahoo Finance) để giữ chân mọi người càng lâu càng tốt. Phép toán rất đơn giản: nếu bạn được trả tiền theo impression, thì nếu ai đó ở lại trong 20-30 lần nhấp chuột thì lợi hơn nhiều so với việc khuyến khích họ rời đến một trang web khác.

Google đã lật đổ tình trạng đó. Mô hình của họ rất khác: “Hãy ghé qua đây để đến một nơi khác”. Chỉ có hai liên kết trên trang chủ của họ, bởi vì nơi duy nhất họ muốn khuyến khích bạn đi là bất cứ nơi nào bạn tìm thấy.

Nếu bạn là một công ty hoặc một cá nhân có gì đó để nói, mô hình “trục và nan hoa” (hub and spoke) này là thiết yểu để bạn tạo sự khác biệt trực tuyến. Web là một đống cỏ khổng lồ, nhưng nếu cây kim của bạn đủ sắc, có cơ may người ta sẽ tìm thấy bạn.

Còn nếu bạn là người đi tìm thông tin, cơ hội làm ăn hoặc kết nối, bạn có thể dựa vào Google để đến đó.

Điều này, bên cạnh các thứ khác, cho phép Google kéo mất một lượng truy cập khổng lồ khỏi Yahoo. Không mất nhiều thời gian để những người lướt web nhận ra rằng họ muốn xem gì đó ở ngoài kia, chứ không loanh quanh trong một khu vườn có tường bao (walled garden).

Năm này qua năm khác, do nhu cầu ngắn hạn (thiển cận) của thị trường mass, Google đã xa rời dần chiến lược hiệu quả (và dựa vào cộng đồng) này. Trong dữ liệu gần đây nhất mà Rand trích dẫn, ta thấy rằng với tỷ lệ hơn 50%, một tìm kiếm trên Google dẫn đến người dùng không nhấp chuột tiếp (vì họ đã tìm thấy những gì họ cần mà không rời trang kết quả tìm kiếm) hoặc truy cập vào một chỗ nào đó thuộc sở hữu của Google.

Liên tục, Google thực hiện các thay đổi đối với giao diện người dùng và thuật toán của họ nhằm phá hủy các công ty và các ngành công nghiệp, để giữ nhiều thời gian và nhiều cái nhấp chuột hơn từ người đang mong đợi sẽ đi đâu đó tiếp sau khi truy cập Google.

Nếu bạn là một fan hâm mộ của web mở, đây là tin xấu.

Nếu bạn là một cá nhân hoặc doanh nghiệp với hy vọng sẽ được tìm thấy thông qua search, đây là một tin xấu.

Và nếu bạn là một nhân viên hoặc cổ đông của Google thì đây cũng là một tin xấu, bởi vì độc quyền là một nơi hấp dẫn để rút tiền mặt và đẩy cổ phiếu lên, nhưng nó không ổn định.

Sức bật của môi trường web mở và kết nối là một trong những ánh sáng rực rỡ của nền văn hóa hiện đại của chúng ta, và tôi hy vọng rằng ta có thể ngăn chặn việc nó bị khóa trước khi ta bị vôi hóa trong hiện trạng này.

Mọi sự độc quyền đều có vẻ sẽ kéo dài mãi mãi, cho đến khi nó bị dừng.

Trích dịch bài phân tích được dẫn ở trên:

Hiện nay, chưa đến một nửa số tìm kiếm của Google dẫn đến cái nhấp chuột tiếp theo

Chúng ta vừa vượt qua một mốc quan trọng trong quá trình tiến hóa của Google từ một công cụ tìm kiếm đến một khu vườn nhà (walled garden). Vào tháng 6/2019, lần đầu tiên, phần lớn tất cả các tìm kiếm trên trình duyệt trên Google.com đều cho kết quả không-nhấp-chuột (tức là người dùng không nhấp vào link nào cả).

Pie Chart of Paid, Organic, & Zero-Click Searches in Google (June 2019)

<…>

Ba xu hướng được làm rõ:

  • Tỷ lệ phần trăm tìm kiếm organic đang giảm đều, đặc biệt là trên thiết bị di động.
  • Số lần nhấp phải trả tiền (paid click) có xu hướng tăng bất cứ khi nào Google thay đổi cách hiển thị các kết quả đó, sau đó từ từ giảm khi người dùng đã biết cách phát hiện và tránh chúng.
  • Nỗ lực liên tục của Google nhằm trả lời các tìm kiếm bằng cách không cần nhấp thêm bất kỳ link nào HOẶC một lần nhấp vào các trang của Google đều đang thành công. Hệ quả là, các tìm kiếm không-nhấp-chuột và các nhấp chuột đưa người dùng đến một trang web thuộc sở hữu của Google tiếp tục tăng.

Những gì một nhà tiếp thị thông minh, doanh nhân hoặc người tạo web có thể làm?

  • Tìm cách để trục lợi từ các tìm kiếm không-nhấp-chuột
  • Tìm kiếm các từ khóa mà kết quả trả về có clickthrough rate cao hơn
  • Làm sao để nội dung của bạn được tối ưu hóa trên các ứng dụng của Google (YouTube, Maps, Images, AMP, Knowledge Panels, v.v.)
  • Hy vọng rằng các cuộc điều tra được mở gần đây về hành vi chống cạnh tranh của Google đem lại kêt quả

Bạn đã đến nơi rồi

Giá mà cuộc sống có GPS… Ngay kia, sau chỗ rẽ. Đi thêm một đoạn, gần đến nơi rồi. Chúc mừng! bạn đã đến đích!

Tất nhiên là không phải thế. Không giống với sự nghiệp, các mối quan hệ, hay cuộc sống của ta.

Bạn luôn đã đến. Bạn không bao giờ đến.

Dù có đi đâu, bạn đã ở đó. Bạn sẽ không bao giờ “đang đến” vì bạn đã ở đó rồi.
Không có sự phân cách giữa hành trình đau khổ và điểm đến hạnh phúc. Nếu ta cho phép, hành trình sẽ là phần hạnh phúc.
Hoá ra, đến đích chẳng có nghĩa lý gì. Bởi vì toàn bộ thời gian của ta là ở trên đường.

Dịch từ nguồn

Vòng xoáy vô tận của thói tiêu thụ phô trương

Từng có thời, một bãi cỏ trước nhà được cắt tỉa bị coi là lãng phí. Ngày nay, nó nằm trong quy định của hiệp hội nhà ở địa phương. Bạn từng có thể gây ấn tượng với hàng xóm bằng một chiếc Cadillac mới, giờ đây bạn không chỉ cần một chiếc Tesla, mà cần một chiếc Tesla đời chót. Lúc đầu bạn có thể thể hiện bằng cách bay hạng nhất, sau đó là thuê chuyên cơ, rồi chuyên cơ phản lực, rồi phản lực bự hơn, rồi mua một phần, rồi sở hữu toàn bộ, rồi sở hữu thứ lớn hơn và cứ thế.

Tiêu thụ phô trương không là tuyệt đối mà là tương đối.

Nó là một loại khoe của (potlatch) ích kỷ, trong đó người ta tìm cách thể hiện địa vị, bất kể với giá nào của cá nhân hoặc xã hội, bằng cách tiêu xài tốn hơn người khác.

Mạng xã hội đã khuếch đại mong muốn này, đồng thời lại đơn giản hóa việc thực hiện. Bây giờ bạn có thể lãng phí thời gian và nhân phẩm thay vì tiền. Bạn có thể hủy hoại ai? Có thể lãng phí bao nhiêu thời gian? Điều gì đáng để bạn có nhiều follower hơn những người khác?

Đó là một trò chơi tệ hại, bởi vì nếu bạn thua, bạn thua, và nếu bạn thắng, bạn cũng thua.

Cách duy nhất để làm tốt là từ chối chơi.

Kiếm được sự tin cậy thì tốt hơn là kiếm được sự ghen tị.

Dịch từ nguồn