Author Archives: Phan Phuong Dat

Phân biệt: ý thức, tiền ý thức, tiềm thức và vô thức

Bài này giới thiệu và phân biệt các khái niệm trên, nằm trong mô hình topo về tâm trí của Freud.

Các khái niệm này đều đã tồn tại trước Freud, nhưng Freud là người tổng hợp và diễn giải chúng một cách hệ thống hơn. Trong cuốn Giải mã giấc mơ viết năm 1900, Freud trình bày mô hình topo của tâm trí (topographic model of the mind, ý nói bản đồ, địa hình của tâm trí), theo đó tâm trí có thể được chia làm 3 khu vực: ý thức (conscious), tiền ý thức (preconscious) và vô thức (vô ý thức – unconscious). Đây là một trong ba mô hình quan trọng trong lý thuyết phân tích tâm lý học (phân tâm học) của Freud, hai cái kia là mô hình phát triển tâm lý tính dục (psychosexual stages) và mô hình cấu trúc tâm lý (structural, nói về id, ego và superego).

Continue reading

Tâm lý học bình dân và Tâm lý học pop

Bạn có thể từng nghe đến hai khái niệm: Popular Psychology (TLH bình dân hoặc đại chúng hoặc thường thức) và Pop Psychology (TLH pop). Thường thì hai khái niệm này tương đương nhau, nhưng trong một số trường hợp, có sự phân biệt TLH bình dân và TLH pop như sau:

Continue reading

Làm sao để viết tốt?

Theo Daphne Gray-Grant, ta thấy bế tắc khi viết là vì đã cài đặt sai chế độ (mode). Đầu óc ta có thể ở một trong hai chế độ: viết (writing, chế độ sáng tạo) và biên tập (edit, chế độ suy xét – critical). Có thể đối chiếu chúng với hai loại tư duy: tập trung và phân tán, theo Barbara Oakley (How to learn).

Continue reading

Thống kê blog view

Tại thời điểm 14/3/2021 có viewer từ 122 quốc gia và vùng lãnh thổ

  • Số QG/VLT có số view từ 1 đến 10: 61
  • Từ 11 đến 100: 22
  • Từ 101 đến 1000: 29
  • Từ 1001 đến 10K: 8 (Nhật, Đức, Úc, Pháp, Singapore, Canada, UK, Hàn quốc)
  • Từ trên 10K đến 100K: 1 (USA)
  • Trên 100K: 1 (Viet Nam, chiếm 86% tổng view)

Phim citizen Kane: câu chuyện chấn thương tâm lý trẻ thơ

Bộ phim “Công dân Kane” kể về một người cả đời đi tìm sự yêu thương, vì đã mất nó lúc còn ấu thơ. Vì có nhiều tiền, nên anh đã đi tìm yêu thương bằng cách bắt mọi người yêu quý mình mà bản thân anh không hề ý thức được. Cuối cùng, anh chết trong cơ độc với hoài niệm về những ngày hạnh phúc ngắn ngủi thời thơ ấu, đã phải kết thúc nhanh chóng khi bố mẹ giao anh cho người khác nuôi.

Continue reading

Các mục tiêu chính của Tâm lý học

Tâm lý học là nghiên cứu khoa học về tâm trí (mind) và hành vi (behavior). Vậy tâm lý học cụ thể làm gì, phục vụ mục đích (purpose) gì và có những mục tiêu (goal) gì?

Hãy cùng xem các mục tiêu chính của tâm lý học, những gì các nhà tâm lý học cố gắng đạt được, và cách tâm lý học được sử dụng để giải quyết các vấn đề trong thế giới thực.

Continue reading

Các luận điểm của Martin Luther King bảo vệ hình thức đấu tranh xã hội bất bạo động

Trong quá trình trao đổi quan điểm trên mạng xã hội về các cuộc đấu tranh ôn hòa phản đối chính quyền, có nhiều người đưa ra các lý lẽ phản đối những người đấu tranh, từ những lời phàn nàn kiểu “gây mất trật tự”, hay lý lẽ bênh vực chính quyền như “thượng tôn pháp luật”, cho đến những lời khuyên kiểu như “đồng ý là bất công nhưng phải giải quyết từ từ”. Rất cần những lý lẽ, luận điểm đáp trả, và chắc không ai có thể làm việc đó tốt hơn là Martin Luther King.

Continue reading

Nói chuyện với học sinh về chính trị như thế nào?

Lời người dịch. Thời điểm này, ở Nga đang dấy lên phong trào phản đối việc chính quyền bắt giữ và xử tù bất công những người bất đồng chính kiến, xuất phát từ việc nhà hoạt động đối lập Alexey Navalny bị đầu độc (nghi là bởi chính quyền) và bị bắt khi quay trở về Nga. Mặc dù phe đối lập không kêu gọi đối tượng học sinh, nhưng rất nhiều học sinh bày tỏ quan điểm đồng tình với phe đối lập và muốn tham gia các hoạt động phản đối. Chính quyền buộc tội phe đối lập kích động trẻ nhỏ, và triển khai một loạt biện pháp răn đe ở các trường học. Cũng cần nói thêm, mặc dù chính quyền buộc tội phe đối lập lôi kéo trẻ em tham gia chính trị, nhưng có hàng loạt bằng chứng cho thấy chính đảng cầm quyền của Putin (đảng Nước Nga Thống nhất) tích cực đến các trường học để tuyên truyền, lôi kéo cho mình.

Bài viết này (tiếng Nga) của giáo viên lịch sử Tamara Eidelman đăng 24/2/2021 bày tỏ quan điểm về việc các thầy cô giáo nên làm gì trong tình huống phức tạp và tranh cãi này. Xét thấy các quan điểm này rất hay và có thể áp dụng trong việc giảng dạy các môn xã hội nói chung (lịch sử, giáo dục công dân, xã hội học, v.v.), nên tôi dịch nguyên văn để bạn đọc tham khảo.

Continue reading