Category Archives: Leader by Choice

Quyết định đứng mũi chịu sào là của bạn

Tư vấn khiêm nhường – có gì mới lạ? (bài 2)

HC có một số điểm khác biệt sau:

  • Cần mối quan hệ ở mức riêng tư hơn: xem Bài 3
  • Cần cách hành xử khác ngay từ lần gặp đầu tiên: xem Bài 4
  • Cần thái độ khiêm nhường, cam kết giúp đỡ, và tò mò
  • Cần kỹ năng nghe và hồi đáp mới: xem Bài 4.
Continue reading

Tư vấn khiêm nhường – tại sao cần? (bài 1)

Tư vấn khiêm nhường (HC – Humble Consulting) là khái niệm do Edgar Schein đưa ra trên cơ sở kinh nghiệm tư vấn các tổ chức về văn hóa của tổ chức (OC – Organizational Culture). Ông cũng là tác giả của mô hình 3 cấp độ của OC đã trở thành kinh điển. Theo Schein, HC là một năng lực quan trọng cho các lãnh đạo và những người làm công việc trợ giúp (helping) về mặt tâm lý cho mọi người, không chỉ tư vấn mà còn coaching, counseling, v.v. Trong loạt bài này, tôi sẽ tóm tắt các ý của Schein trong sách Humble Consulting, và bổ sung bình luận về việc sử dụng HC để trợ giúp tâm lý khi làm mentor/ coach.

Continue reading

“Sau lưng tôi là đất nước”. Tikhanovskaya nói về cuộc gặp với Merkel, Macron và về việc tại sao không tự coi là “tổng thống Sveta”

Lời người dịch: Belarus là hiện tượng chưa có tiền lệ, trước bầu cử, ba ứng viên đối lập bị bắt, và ba người vợ đã liên minh xung quanh Sveta Tikhanovskaya để ứng cử. Sau bầu cử, chính quyền tổng thống đương nhiệm Lukashenko tuyên bố thắng lợi với 80% phiếu, nhưng phía đối lập thì cho là ngược lại, Tikhanovskaya được 80%. Liên tục xảy ra các cuộc biểu tình ôn hòa của người dân, bản thân Tikhanovskaya phải lánh sang nước hàng xóm Litva, và trở thành thủ lĩnh bất đắc dĩ. Cuộc đấu tranh của người dân Belarus cũng rất đặc biệt, không hề có đập phá, mọi người diễu hành ôn hòa với hoa và cờ, khiến thế giới ngạc nhiên thán phục. Bài phỏng vấn này của TUT.BY (12/10/2020) cung cấp thông tin về thủ lĩnh bất đắc dĩ Tikhanovskaya và cuộc đấu tranh đòi một cuộc bầu cử mới của người dân Belarus.

Continue reading

Triết lý trong công việc

Anh Nguyễn Mạnh Hùng Viettel (nay là Bộ trưởng 4T) có nhiều quan điểm mà tôi đồng tình. Một trong số đó là quan điểm “làm gì cũng phải có triết lý”. Trong tài liệu “Binh pháp Viettel” từng được đưa công khai lên website tập đoàn (nay không thấy nữa, cá nhân tôi cho là đáng tiếc, vì nó thể hiện văn hóa độc đáo của Viettel – tất nhiên nếu chưa bị thay đổi khi có lãnh đạo mới). Ý đó nằm trong mục “kinh nghiệm trong định hướng chiến lược”, nguyên văn như sau: Continue reading

Vấn đề của người làm tự do (freelancer)

(The problem for freelancers)

Là làm sao để khách hàng tìm thấy.

Vì không có khách thì không có việc.

Và khách hàng cũng có vấn đề của mình: Tìm ra freelancer thực sự tốt.

Một chợ như Upwork được chờ đợi để giải quyết bài toán hai đầu kinh điển kiểu này. Nhưng bài toán phức tạp đến mức các chợ thường làm cho nó tồi tệ hơn (và thu phí quá nhiều). Continue reading

Giải thích đơn giản: Trách nhiệm vs Trách nhiệm giải trình

Có sự khác nhau gì giữa trách nhiệm (responsibility) và trách nhiệm giải trình (accountability)?

Trách nhiệm giải trình là bổn phận phải báo cáo (giải trình) với người trao quyền cho bạn. Đó là khi bạn được giao nhiệm vụ và [thường] được trả công để làm việc đó, nên phải giải trình khi có yêu cầu. Cán bộ quản lý có trách nhiệm giải trình với cấp trên, chính quyền có trách nhiệm giải trình với người dân (vì dùng tiền thuế của họ). Accountable to whom?

Trách nhiệm là việc (kết quả công việc) mà bạn nhận làm, bất kể do được giao phó hay tự nhận. Responsible for what?

Trách nhiệm giải trình có tính hướng ngoại, bạn phải làm điều đó với người khác. Trách nhiệm có tính hướng nội, bạn sẽ quyết định mình làm đến đâu (có tinh thần trách nhiệm đến đâu). Vì tính hướng nội không dễ thấy từ bên ngoài, cho nên có thể bạn đang nỗ lực làm (tức là có tinh thần trách nhiệm cao) nhưng vẫn bị người ngoài đánh giá “vô trách nhiệm”.

Một người có thể có trách nhiệm giải trình nhưng thực ra vô trách nhiệm, tức là không nỗ lực trong công việc, và tìm cách đổ lỗi.

Ngược lại, một người cũng có thể có trách nhiệm nhưng không có trách nhiệm giai trình. Đó là khi bạn tự nhận trách nhiệm làm việc gì đó, thì bạn không cần giải trình với ai. Và cũng không thể đổ lỗi cho ai.

Bạn có thể tự nhận bao nhiêu trách nhiệm tùy ý. Việc đứng ra nhận mà không chờ ai giao được gọi là leadership. Bạn lãnh đạo vì bạn chọn làm thế – leader by choice.

 

Khi nào người làm tự do (freelancer) nên bỏ một vụ (gig)?

On quitting a freelancer gig

Có một thứ quan trọng mà freelancer cần làm cho sự nghiệp của mình: xác định khi nào “đuổi” những khách hàng dở. Loại bỏ khách hàng dở là một bước thiết yếu trên con đường tìm khách tốt hơn. Continue reading

​​Lời khuyên cho phụ nữ: túi hàng hiệu, căn hộ hay tuổi già sung túc – làm sao để kiếm đủ tiền cho tất cả các thứ

Trong cuốn sách của mình, Anastasia Veselko, một nhà tư vấn tài chính cá nhân và là tác giả của blog Cô gái có tiền, đã phá vỡ định kiến rằng một phụ nữ không thể tự kiếm tiền mua nhà và hoàn toàn độc lập về tài chính. Continue reading